OSINIUM/ VIsinium/ Sinj/Setovia vendbanimi i fisit ilire të fisit Osinium !

OSINIUM/ VIsinium/ Sinj/Setovia vendbanimi i fisit ilire të fisit Osinium !

321
0
SHPËRNDAJE

Shkruan: Shqipe HOXHA

SINJ – Fortesa SINJ

Setovia, Osinium Etimologija

1345. castrum regale Zyn, 1434 podь Vsinem, prvobitno *Vьsin’ь, verovatno od predslovenskog Visinium koje se poredi sa alb. vise pl. ‘mesto’, srodnim slov. reči vьsь ‘selo’ (Skok III 239, up. i 567b). (A.L.)

Setovia, Osinium -etimologji

1345 castrum regale Zyn, 1434 nën lartësinë e përgjithshëm, * V’sin” fillimisht, me sa duket paraslovene Visinium e cila krahasohet me Alb. vise në shumë p.sh. vendi fjale e lidhur. qe thonë “fshati” (Skok III 239, lart dhe 567b). (AL).

Në këmbët e kalasë së vjetër, Grad, një mbishkrim u gjet në latinisht kështu që është e mundur të konkludojmë se fortesa ishte quajtur Osinium në periudhën e lashtë dhe ishte vendbanimi i fisit ilire të fisit Osinium.

Në shekullin e 13-të, Gradi në Sinj ishte në pushtet të shefave të fuqishëm Bribir, Šubić, dhe gjatë shekullit të 14-të ra nën sundimin e dukes Nelipčić.

U pushtua nga osmanët në 1515, por pas disa përpjekjeve të pasuksesshme, Venedikasit përsëri kapën fortesën e Sinjit në shtator 1686.

Në gusht të vitit 1715, osmanët u përpoqën të rimarrin Sinj, por qyteti u mbrojt nga një rrethim megjithatë, gjatë natën e 14 dhe 15 gushtit, ata u tërhoqën dhe u larguan duke lënë pas tyre rreth 10,000 të vdekur dhe ne shkatërrim.

Banorët e Sinit ia atribuojnë këtë fitore ndërhyrjes së mrekullueshme të Zojës së Sinjit, portreti i të cilit varet në fortesë gjatë rrethimit.

Ngjitja në Grad nga Kalaja e Sinjit fillon nga sheshi i Mbretit Tomisllav dhe vazhdon përgjatë Rrugës Kaçiç përmes kalimit Dalbel midis pemëve të selviise përballë Kishës Votuese të Zojës së Sinjit.

Shekulli i 1 – Osinium

Një altar kushtimor i gdhendur me një mbishkrim të dëmtuar / D / O / M / dhe / G / enio Osini / atum / P / ub / ius / Rapidiu / s signifer c / ohortis … p / shpirti më i madh dhe i mirë mbrojtës i grupeve të rojeve të Osiniatës Publius Rapidius … bëhet) dëshmon për emrin e një fshati në rajonin e kështjellës së Sinit (Osinium, Osinij) nga e cila pasoi emrin e mëvonshëm Vsinj.

Sinj (David Roberts 1840)

Sinjska tvrđava, današnji izgledscreenshot_115